Yeni İSG Eğitim Yönetmeliği 2026: Şantiyelerde Neler Değişti?
2 Nisan 2026 tarihli ve 33212 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, 2013’ten beri uygulanan eski yönetmeliği yürürlükten kaldırdı ve yayımlandığı gün yürürlüğe girdi. İnşaat işleri çok tehlikeli sınıfta yer aldığı için yeni İSG eğitim yönetmeliği en çok şantiyeleri ilgilendiriyor. Aşağıda yönetmeliğin şantiye pratiğine dokunan hükümlerini ve güvenlik ağı gibi toplu koruma önlemleriyle bağlantısını özetledik.
Kısaca: Şantiye İçin Bilmeniz Gerekenler
| Konu | Çok tehlikeli sınıf (inşaat) için kural |
|---|---|
| İşe başlama eğitimi | Fiilen çalışmadan önce, yüz yüze ve uygulamalı, en az 2 saat |
| Temel eğitim süresi | En az 16 ders saati |
| Temel eğitimin tamamlanması | İşe başladıktan sonra en geç 3 ay içinde |
| İşyerine özgü riskler bölümü | En az 4 ders saati, yüz yüze |
| Tekrar eğitimi | Yılda en az bir kez, en az 8 ders saati |
| Sınav | 100 üzerinden en az 60 puan |
Yönetmelikte bir ders saati, en az 45 dakika ders ve 15 dakika ara olarak tanımlanıyor. Tehlikeli sınıf için temel eğitim en az 12, az tehlikeli sınıf için en az 8 ders saati.
İşe Başlama Eğitimi: İlk Gün, İşten Önce
Şantiyeler için en somut hüküm bu. Çırak ve stajyerler dahil her çalışana, fiilen çalışmaya başlamadan önce yüz yüze ve uygulamalı bir işe başlama eğitimi verilmesi gerekiyor. Süresi en az 2 saat ve bu süre temel eğitimin 16 saatinden sayılmıyor. Eğitim tutanakla kayıt altına alınıyor ve özlük dosyasında saklanıyor.
İnşaatta işçi devri yüksektir; sabah gelen usta öğleden sonra kalıp üstünde olur. Yönetmelik bu alışkanlığın karşısında duruyor: kişi işe başlamadan önce o şantiyenin risklerini görmüş olmalı. Kat kenarlarının nerede açık olduğu, hangi boşluklarda ağ bulunduğu ve ağa malzeme atılmaması gerektiği, tam da bu eğitimde gösterilecek konulardır.
İşyerine Özgü Riskler Bölümü Yüz Yüze
Eğitim konuları dört başlıkta toplanıyor. İlk üç başlık uzaktan, yüz yüze veya karma verilebiliyor. Dördüncü başlık, yani işyerine özgü riskler, tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde yüz yüze verilmek zorunda ve o işyerine ait dokümanlara göre hazırlanıyor. Uzaktan verilen bölümlerde giriş, çıkış ve tamamlama kayıtlarının tutulması, sistemin de videoyu ileri sarmaya izin vermemesi gerekiyor.
Şantiye açısından anlamı şu: hazır bir sunumu her projede aynen göstermek yeterli değil. Dördüncü başlık o şantiyenin sağlık ve güvenlik planına, iskele düzenine ve kullanılan toplu koruma sistemlerine göre hazırlanmalı.
Alt İşveren ve Dışarıdan Gelen Ekipler
Şantiyelerde işin büyük kısmı taşeron ekiplerle yürür. Yönetmeliğin bu konudaki hükümleri net:
- Her işveren kendi çalışanının eğitiminden sorumludur.
- Asıl işveren, alt işveren çalışanlarının eğitim belgelerini kontrol eder ve işe başlamadan önce işyerine özgü riskler hakkında bilgi verir.
- Tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde, eğitim belgesi olmayan dışarıdan gelen çalışan işe başlatılamaz.
Güvenlik ağı montajı çoğunlukla şantiyeye dışarıdan gelen uzman bir ekip tarafından yapılır. Bu ekibin eğitim belgelerinin şantiye girişinde hazır olması ve ana yüklenicinin onlara sahaya özgü riskleri anlatması artık açıkça beklenen bir adım. İkra Güvenlik Ağı olarak montaja gelen ekibimizin belgelerini iş başlamadan önce şantiye şefliğine teslim ediyoruz. Kurulum sürecinin geri kalanını inşaat güvenlik ağı montajı sayfamızda anlattık.
Şantiye Değiştiren İşçi
Aynı işi yapmaya devam eden ama başka bir işyerine geçen çalışanın temel eğitimi baştan alması gerekmiyor. Yeni işveren önceki eğitim belgelerini kontrol ediyor, yalnızca işyerine özgü riskler başlığında eğitim veriyor ve ayrıca işe başlama eğitimini yapıyor. Temel eğitimin geçerlilik süresi, yeni işyerinin tehlike sınıfına göre hesaplanıyor. Bu yüzden çalışanların işten ayrılırken eğitim belgelerinin imzalı bir örneğini istemeleri önemli; yönetmelik talep hâlinde bu örneğin verilmesini öngörüyor.
Uzun Aradan ve İş Kazasından Sonra
Altı aydan uzun süre işten uzak kalan çalışana, yeniden işe başlamadan önce işyerine özgü riskler kapsamında bilgi yenileme eğitimi veriliyor. İş kazası veya meslek hastalığı sonrası işe dönen çalışana ise çalışmaya başlamadan önce kazanın nedenleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleri konusunda ek eğitim verilmesi gerekiyor. Çalışma yeri, iş, ekipman veya teknoloji değiştiğinde de tekrar süresi beklenmeden eğitim yapılıyor.
Belge ve Kayıt
Yüz yüze eğitimlerde yer, tarih, katılımcı ve eğitici bilgileri ile süre ve konu başlıkları tutanağa yazılıyor. Sınavda başarılı olan çalışana temel eğitim belgesi düzenleniyor ve özlük dosyasında saklanıyor. Belgeler elektronik imzayla imzalanabiliyor ve elektronik ortamda arşivlenebiliyor.
Geçiş hükmüne göre eski yönetmelik döneminde verilen eğitimler geçerliliğini koruyor. Verilmiş ama belgelendirilmemiş eğitimlerin ise yayım tarihinden itibaren bir ay içinde belgelendirilmesi gerekiyordu; bu süre Mayıs 2026 başında doldu. Dosyalarınızda eksik varsa beklemeden tamamlamanızı öneririz.
Eğitimin Maliyeti ve Süresi Kime Ait?
İşveren eğitim maliyetini çalışana yansıtamıyor. Eğitimde geçen süre çalışma süresinden sayılıyor; haftalık çalışma süresini aşan kısmı fazla çalışma olarak değerlendiriliyor. Eğitim, vardiya düzenine göre bölünebiliyor, ancak her parça en az bir ders saati olmalı.
Güvenlik Ağı Kullanılan Şantiyeler İçin Pratik Liste
Eğitim yalnızca kâğıt üzerinde bir yükümlülük değil; şantiyedeki ağların işe yaraması da çalışanların onları nasıl kullanacağını bilmesine bağlı. İşyerine özgü riskler başlığında şu konulara yer vermenizi öneririz:
- Şantiyede hangi noktalarda güvenlik ağı var, hangi noktalar korkulukla korunuyor.
- Ağ bir çalışma platformu, geçiş yolu veya moloz deposu değildir.
- Ağın üzerinde veya yakınında kaynak ve taşlama yapılacaksa kime haber verilecek.
- Ağda yırtık, sarkma veya kopmuş bağlantı görüldüğünde izlenecek bildirim yolu.
- Biri ağa düştüğünde uygulanacak kurtarma planı.
- Asansör kuyusu ve merdiven boşluğuna malzeme atmama kuralı.
Ağın teknik tarafında yönetmeliğin ne istediğini güvenlik ağı mevzuatı yazımızda, eğitim eksikliğinin ceza tarafını 2026 İSG cezaları yazımızda ele aldık. Sistem tiplerine genel bakış için inşaat güvenlik filesi, kuyu ve boşluklar için asansör boşluğu filesi sayfalarımıza göz atabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Yeni İSG eğitim yönetmeliği ne zaman yürürlüğe girdi?
2 Nisan 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi.
İnşaat işçisine İSG eğitimi kaç saat verilir?
Çok tehlikeli sınıf için temel eğitim en az 16 ders saatidir. İşe başlama eğitimi bunun dışında en az 2 saattir.
İnşaatta İSG eğitimi ne sıklıkla tekrarlanır?
Çok tehlikeli işyerlerinde yılda en az bir kez ve en az 8 ders saati olarak tekrarlanır.
Eğitim tamamen uzaktan verilebilir mi?
İnşaat gibi çok tehlikeli işyerlerinde işyerine özgü riskler bölümü yüz yüze verilmek zorundadır; işe başlama eğitimi de yüz yüze ve uygulamalıdır.
Taşeron işçisinin eğitiminden kim sorumlu?
Kendi işvereni sorumludur. Asıl işveren ise belgeleri kontrol eder ve sahaya özgü riskler hakkında bilgi verir.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Uygulamada Resmî Gazete’de yayımlanan güncel metin ve iş güvenliği uzmanınızın değerlendirmesi esas alınmalıdır.
